Από το Ιερό στην εναλλακτική σκηνή: Ο πατέρας Διονύσιος Ταμπάκης δεν έχει δώσει ποτέ ζωντανή συναυλία, αλλά αφού το πρώτο του άλμπουμ έγινε επιτυχία από στόμα σε στόμα, θα εμφανιστεί αυτό το καλοκαίρι σε φεστιβάλ στις Ηνωμένες Πολιτείες. Πριν από αυτό έδωσε συνέντευξη στους New York Times!
Τίποτα στην εμφάνιση του πατέρα Διονυσίου Ταμπάκη δεν προδίδει ότι ανήκει σε ένα από τα πιο απρόσμενα ονόματα της πειραματικής μουσικής σκηνής. Στα 53 του χρόνια, με τη μακριά λευκή γενειάδα και τα μαύρα ράσα του, υπηρετεί εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες στον ίδιο ναό στο Ναύπλιο. Κι όμως, έξω από τα όρια της ενορίας του, έχει αποκτήσει ένα απροσδόκητο κοινό ανάμεσα στους λάτρεις της εναλλακτικής μέταλ μουσικής.
Ο πρώτος του δίσκος, με τίτλο «Paradise Metal», είναι, όπως γράφουν οι New York Times, «ένα ηχητικό ταξίδι διάρκειας 32 λεπτών, γεμάτο αντήχηση και υπνωτικούς βυζαντινούς ψαλμούς». Σε αυτό, ηλεκτρικές κιθάρες συναντούν ηλεκτρονικούς παλμούς, κελαηδίσματα πουλιών και τον ήχο παραδοσιακών οργάνων.
Παρά τον τίτλο του, το άλμπουμ έχει ελάχιστη σχέση με το κλασικό metal. Αντίθετα, κινείται σε μια μοναδική περιοχή όπου συνυπάρχουν η ορθόδοξη λειτουργική μουσική, το drone doom metal και οι ατμοσφαιρικές ambient συνθέσεις.
Η πρώτη κυκλοφορία, σημειώνουν οι ΝΥΤ, έγινε την περασμένη άνοιξη σε μόλις 150 αντίτυπα. Ωστόσο, η φήμη του άλμπουμ εξαπλώθηκε ταχύτατα μέσα από μουσικά ιστολόγια και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Το έγκυρο μουσικό περιοδικό Pitchfork δημοσίευσε μια ενθουσιώδη κριτική, σημειώνοντας ότι ο δίσκος άξιζε να βγει από την «αφάνεια των καλαθιών ευκαιρίας, έστω για ένα χαμόγελο, ίσως και για μια επιφοίτηση».
Το εξώφυλλο του άλμπουμ που έγινε ανάρπαστο. (Heat Crimes)
Η ζήτηση για φυσικά αντίτυπα αυξήθηκε τόσο πολύ, ώστε οι ελληνικές δισκογραφικές εταιρείες Elhellhel και Heat Crimes αποφάσισαν να επανακυκλοφορήσουν το έργο σε βινύλιο αργότερα μέσα στο καλοκαίρι.
Οι ΝΥΤ ταξίδεψαν στο Ναύπλιο και συνάντησαν τον πατέρα Διονύσιο στον ναό της Παναγίας, ένα μνημείο του 15ου αιώνα, με επιχρυσωμένες εικόνες και αγιογραφίες που καλύπτουν κάθε επιφάνεια. Ο ίδιος αντιμετωπίζει την επιτυχία με έκδηλη αμηχανία.
«Ο κόσμος λέει τόσα καλά λόγια, που είναι σαν να τους πληρώνω για να το κάνουν», είπε χαμογελώντας. «Δεν θεωρώ τον εαυτό μου ιδιαίτερα ταλαντούχο μουσικό. Απλώς κάνω αυτό που αγαπώ, αυτό που μου δίνει νόημα».
Ο πατέρας Διονύσιος σπάνια φεύγει από το Ναύπλιο και, όπως εξομολογείται στους ΝΥΤ, δεν έχει ταξιδέψει ποτέ πιο μακριά από την Τουρκία. Τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, όμως, θα βρεθεί στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ για να εμφανιστεί στο φεστιβάλ Making Time, πλάι σε γνωστά ονόματα της εναλλακτικής και ηλεκτρονικής μουσικής, όπως η Κιμ Γκόρντον, ο Θίο Πάρις και οι Bicep.
«Εχω μπλέξει άσχημα», είπε γελώντας. «Δεν έχω παίξει ποτέ στη ζωή μου σε κανονική συναυλία».
Σύμφωνα με τον ίδιο, το μοναδικό άτομο που τον έχει ακούσει να παίζει ζωντανά είναι η σύζυγός του, η Φωτεινή, η οποία συχνά τακτοποιεί τα μουσικά του όργανα και του ζητά να σταματήσει να κάνει τόσο θόρυβο.
Ο πατήρ Διονύσιος σε λειτουργία στον ιστορικό ιερό ναό της Παναγίας στο Ναύπλιο.
(ΑΠΕ-ΜΠΕ / ΜΠΟΥΓΙΩΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ)
Ανάμεσα στα πιο πολύτιμα αποκτήματά του ξεχωρίζει μια ηλεκτρική κιθάρα χωρίς τάστα, η οποία αποτελεί βασικό στοιχείο του ήχου του «Paradise Metal». Το συγκεκριμένο όργανο, όπως είπε στους ΝΥΤ, τού επιτρέπει να παράγει μικροτονικά διαστήματα που δεν μπορούν να αποδώσουν τα συμβατικά δυτικά όργανα και να προσεγγίζει τις ιδιαίτερες κλίμακες της ελληνικής εκκλησιαστικής μουσικής.
Στις συνθέσεις του ενσωματώνει επίσης ήχους από παραδοσιακά όργανα της Ανατολίας, όπως ο ζουρνάς και το καμπάκ κεμανέ, ένα έγχορδο όργανο κατασκευασμένο από αποξηραμένη κολοκύθα.
Η περιοχή αυτή έχει ιδιαίτερη συναισθηματική αξία για τον ίδιο. Αν και μεγάλωσε στον Πειραιά, η οικογένειά του καταγόταν από τη Σμύρνη και αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη Μικρά Ασία, μετά την καταστροφή του 1921.
«Ημασταν πολύ φτωχοί, αλλά πάντοτε μεγαλώναμε μέσα στη μουσική και ανάμεσα σε πρόσφυγες που τραγουδούσαν τραγούδια της Ανατολής», θυμάται. «Πάντα ένιωθα, βαθιά μέσα μου, ότι η πατρίδα μου βρίσκεται στην Ανατολή».
Μεγάλωσε σε ένα βαθιά θρησκευόμενο περιβάλλον και ήδη από τα μαθητικά του χρόνια είχε αποφασίσει ότι θα ακολουθούσε τον δρόμο της Εκκλησίας. Σπούδασε σε ιερατική σχολή και στη συνέχεια εντάχθηκε στον ναό της Παναγίας στο Ναύπλιο, όπου παραμένει μέχρι σήμερα.
Η μουσική, γράφουν οι ΝΥΤ, αποτελούσε πάντοτε αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής του. Το 2012 δημιούργησε ένα κανάλι στο YouTube, μέσα από το οποίο άρχισε να μοιράζεται τις μουσικές του αναζητήσεις. Εκεί ανέβαζε βίντεο με αυτοσχεδιασμούς στην κιθάρα του, βυζαντινούς ύμνους, αλλά και απρόσμενους συνδυασμούς ειδών, όπως απαγγελία ψαλμών πάνω σε hip-hop ρυθμούς.
Μέσα από αυτή την ψηφιακή παρουσία τον ανακάλυψε ο Νικόλας Ραφαήλ, ιδρυτής της δισκογραφικής Elhellhel. «Μπήκα στο κανάλι του και σκέφτηκα: “Αυτό είναι καταπληκτικό. Πρέπει να γίνει δίσκος”», λέει ο Ραφαήλ στους ΝΥΤ.
Οι εξελίξεις ήταν ταχύτατες. Μέσα σε δύο εβδομάδες από την πρώτη επικοινωνία τους μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ο Ραφαήλ είχε ήδη επιλέξει ηχογραφήσεις από το YouTube και τις είχε στείλει για παραγωγή σε κασέτα.
Ο ίδιος πιστεύει ότι η επιτυχία του άλμπουμ οφείλεται ακριβώς στην ιδιαιτερότητά του: «Υπάρχει μια ανάλαφρη αφέλεια στο έργο του πατέρα Διονυσίου», σχολιάζει στους ΝΥΤ. «Εχει δημιουργήσει κάτι εξαιρετικά παράξενο και βαθιά πνευματικό, που δεν μοιάζει με οτιδήποτε έχει προηγηθεί».
Ο πατέρας Διονύσιος παρακολουθεί αυτή την απρόσμενη αναγνώριση με απορία, αλλά και εμφανή χαρά. Αυτό που τον συγκινεί περισσότερο, καταλήγουν οι ΝΥΤ, είναι ότι άνθρωποι από τόσο διαφορετικά περιβάλλοντα βρήκαν κάτι δικό τους μέσα στη μουσική του.
«Θέλω απλώς να δημιουργήσω ένα μεγάλο ανακάτεμα των πάντων», είπε κλείνοντας τη συζήτηση. «Τον Ουρανό και τη Γη, τη Δύση και την Ανατολή, το σήμερα και το χθες».