Στα χέρια ακόμη και του τουρκικού δημοσίου μπορεί να περάσει το τουριστικό φιλέτο της Αφάντου στη Ρόδο, με τη μέθοδο της "αξιοποίησης" των ακινήτων του ελληνικού κράτους.
Tο Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ) ιδρύθηκε την 1η Ιουλίου 2011 (Ν.3986/2011), στο πλαίσιο της εφαρμογής του μεσοπρόθεσμου προγράμματος δημοσιονομικής στρατηγικής. Η διαδικασία «αξιοποίησης» έχει ήδη αρχίσει. Στην ιστοσελίδα του ταμείου αναφέρεται σαν καύχημα η ακόλουθη διαπίστωση: «Το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων της Ελληνικής Δημοκρατίας είναι σήμερα το μεγαλύτερο πρόγραμμα εκποίησης στον κόσμο». Τα σχόλια δικά σας.
"κλικ" στην εικόνα
ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΑΦΑΝΤΟΥ
Το «προϊόν αξιοποίησης», δηλαδή το αντίτιμο από τις πωλήσεις και τις μισθώσεις χρησιμοποιείται αποκλειστικά για την αποπληρωμή του δημοσίου χρέους της χώρας. Σημειώνεται, επίσης, ότι μεταξύ των ακινήτων περιλαμβάνονται και σημαντικά τουριστικά ακίνητα στη Ρόδο. Συγκεκριμένα, με την υπ' αριθ. 202 απόφαση της διυπουργικής επιτροπής, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ τεύχος Β 656/2012, μεταβιβάστηκε στο Ταμείο ένα «φιλέτο» στη θέση Αφαντου Ρόδου. Αν δούμε τα χαρακτηριστικά αυτού του ακινήτου, όπως περιγράφεται στη σχετική πρόσκληση ενδιαφέροντος, θα παρατηρήσουμε κάποιες ενδιαφέρουσες πτυχές της διαδικασίας της «αξιοποίησης»:
Το ακίνητο βρίσκεται στην περιοχή Αφαντου στο βορειοανατολικό τμήμα τπς νήσου Ρόδου, και πιο συγκεκριμένα αποτελείται από (α) (i) το οικόπεδο «Γκολφ Αφάντου» έκτασης περίπου 1.527.000 τ.μ. και (ii) το οικόπεδο «Νότιο Αφάντου» έκτασης περίπου 331.000 τ.μ., περαιτέρω διηρημενο σε δύο ξεχωριστά οικόπεδα (έκτασης περίπου 298.000 τ.μ. και 33.000 τ.μ. έκαστο) (τα υπό στοιχεία (i) και (ii) από κοινού το «Ακίνητο»), καθώς και (β) τον παρακείμενο στο Ακίνητο αιγιαλό και παραλία (ο «Αιγιαλός / Παραλία»). Τμήμα του οικοπέδου Γκολφ Αφάντου (έκτασης περίπου 450.000 τ.μ.) καλύπτεται από γήπεδο γκολφ 18 οπών, το οποίο έχει σχεδιαστεί από τον Donald Harradine και λειτουργεί από το 1973.
Το Ακίνητο ανήκει σήμερα κατά πλήρη κυριότητα (α) στο ν.π.δ.δ. «Ελληνικός Οργανισμός Τουρισμού» (ο «ΕΟΤ»), όσον αφορά το οικόπεδο «Γκολφ Αφαντου» και (β) στο ελληνικό δημόσιο, όσον αφορά το οικόπεδο «Νότιο Αφ;aντου», ενώ η αποκλειστική διαχείριση και εκμετάλλευση του διενεργείται σήμερα από την Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου Α.Ε. (η «ΕΤΑΔ»). Το Ταμείο κατέχει το 100% των δικαιωμάτων ψήφου στην ΕΤΑΔ.
Με απόφαση της Διυπουργικής Επιτροπής Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων (η «Δ.ΕΑΑ.») το Ακίνητο θα μεταβιβαστεί και θα περιέλθει κατά κυριότητα, νομή και κατοχή στο Ταμείο, ενώ κατ' άρθρο 14 του Ν 3986/2011, ο Αιγιαλός/Παραλία θα παραχωρηθούν κατά χρήση, σύμφωνα με τους διαλαμβανόμενους όρους και προϋποθέσεις του νόμου και τα υπό 1.6 διαλαμβανόμενα.
Η αξιοποίηση του Ακινήτου θα λάβει τη μορφή της πώλησης του συνόλου ή της πλειοψηφίας των μετοχών (η «Συναλλαγή») ανώνυμης εταιρείας, συσταθείσας κατά το ελληνικό δίκαιο (η «Εταιρεία»), την οποία το Ταμείο θα ιδρύσει και στην οποία θα εισφέρει συγκεκριμένα εμπράγματα δικαιώματα επί του Ακινήτου. Τα ακριβή όρια του Ακινήτου και τα δικαιώματα που θα κατέχει η Εταιρεία επί του Ακινήτου θα καθοριστούν στη Β' Φάση της διαγωνιστικής διαδικασίας. Επιπροσθέτως, η Εταιρεία θα έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιεί τον Αιγιαλό/Παραλία για μια αρχική περίοδο πενήντα (50) ετών.
Εάν ο σχετικός νόμος τροποποιηθεί, (α) η εν λόγω χρονική περίοδος δύναται να παραταθεί, και (β) δύναται να τροποποιηθεί το περιεχόμενο των δικαιωμάτων που θα εισφερθούν στην Εταιρεία.
ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ ΑΚΟΜΗ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΩΝ
Βλέποντας ότι σε μια παραμεθόριο περιοχή στα νοτιοανατολικά μας σύνορα, η ιδιοκτησία των παραπάνω οικοπέδων αλλά και το δικαίωμα χρήσης του αιγιαλού μπορεί να αποκτηθεί από τον οποιονδήποτε, δεν μπορεί παρά να έρθει στο μυαλό κάθε σκεπτόμενου Ελληνα ένα μόνο ερώτημα:
Αν μεταξύ των ενδιαφερόμενων να αγοράσουν τα εν λόγω οικόπεδα του ελληνικού δημοσίου είναι και ένα αλλοδαπό δημόσιο, όπως πχ το τουρκικό δημόσιο, θα είναι εφικτή μια τέτοια πώληση;
Η απάντηση, όσο ανατριχιαστική και αν είναι, είναι ναι, αρκεί να γίνει μέσω ηαρένθετου προσώπου.
Αλλά ας εξηγήσουμε τι εννοούμε:
Κατ' αρχήν να σημειωθεί ότι μέχρι σήμερα κάτι τέτοιο νομικώς ήταν αρκετά δύσκολο.
Η αγοραπωλησία ακινήτων στην παραμεθόριο διεπόταν από ένα ειδικό νομικό καθεστώς ήδη από το 1990 (αρ. 24 του ν.1892/1990), όπου η μεταβίβαση ακινήτων αλλά και μετοχών εταιρειών που έχουν ακίνητα σε παραμεθόριες περιοχές, θα πρέπει να εγκρίνεται από αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου Εθνικής Αμύνης και δεν επιτρεπόταν παρά μόνο σε Ελληνες.
Με την παράγραφο 1 του άρθρου 114 Ν.3978/2011,ΦΕΚ Α 137/16.6.2011 άλλαξε το καθεστώς στη μεταβίβαση ακινήτων στις παραμεθόριες περιοχές.
Σύμφωνα με το νέο νόμο πλέον:
«Απαγορεύεται κάθε δικαιοπραξία εν ζωή με την οποία συνιστάται υπέρ φυσικών ή νομικών προσώπων με ιθαγένεια ή έδρα εκτός των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης και της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών οποιοδήποτε εμπράγματο ή ενοχικό δικαίωμα, που αφορά ακίνητα, κείμενα στις παραμεθόριες περιοχές, καθώς και η μεταβίβαση μετοχών ή εταιρικών μεριδίων ή η μεταβολή του προσώπου εταίρων εταιρειών οποιασδήποτε μορφής που έχουν στην κυριότητά τους ακίνητα στις περιοχές αυτές».
"κλικ" στην εικόνα
Με την υπ' αριθ. 202 απόφαση της διυπουργικής επιτροπής, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ τεύχος Β 656/2012, μεταβιβάστηκε στο Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ) ένα «φιλέτο» στη θέση Αφάντου Ρόδου.
Δεδομένης της ευκολίας να συσταθεί μια εταιρεία οπουδήποτε στην Ευρώπη με χρήματα αλλοδαπών δημοσίων, καθίσταται προφανές ότι τα ακίνητα στην παραμεθόριο είναι απόλυτα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να κατακυρωθούν μέσω παρένθετων προσώπων, και εν προκειμένω ευρωπαϊκών εταιρειών αγνώστων ιδιοκτητών σε φορείς που ενδεχομένως να τα χρησιμοποιήσουν στο πλαίσιο ευρύτερων στρατηγικών που δεν συμβιβάζονται με τα ελληνικά συμφέροντα και ενδεχομένως σε βάρος της Ελλάδας.
ΚΑΙ Ο ΑΙΓΙΑΛΟΣ;
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο όμως είναι η ακώλυτη παραχώρηση της χρήσης του Αιγιαλού (παραλία) για πενήντα χρόνια.
Αν ένας ιδιώτης παραχωρούσε δικαιώματα χρήσης σε αιγιαλό σε έναν ιδιώτη, θα επρόκειτο περί «απάτης». Αν το κάνει όμως το δημόσιο είναι «αξιοποίηση». Προφανώς είναι θέμα «ορολογίας»...
Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε κάτι: Ο αιγιαλός είναι σύμφωνα με τον αστικό κώδικα ακίνητο εκτός συναλλαγής (άρθρα 966 και 967 ΑΚ) επειδή είναι κοινόχρηστος. Κάθε Ελληνας μπορεί να πάει στη συγκεκριμένη παραλία και να απολαύσει εκεί το μπάνιο του, αν, δε, κάποιος επιχειρήσει να κλείσει την παραλία, προβάλλοντας ιδιαίτερο δικαίωμα όπως αυτό που πάει να παραχωρήσει το Ταμείο Αξιοποίησης, θα έχει προσβάλλει την προσωπικότητα (ΑΚ 57) κάθε υποψήφιου επισκέπτη του χώρου αυτού. Είναι επομένως προφανές ότι εκτός από παράνομες οι συγκεκριμένες πρακτικές είναι και αφελείς, αφού οι επίδοξοι «επενδυτές» τπς παραλίας θα βρεθούν μπλεγμένοι σε δικαστικούς αγώνες για το δικαίωμα χρήσης της παραλίας.
Δυστυχώς, πρέπει να αναφερθεί ότι η δικαιοσύνη, με δισταγμούς που καταγράφονται στο κείμενο της απόφασης, φαίνεται να δίνει το πράσινο φως για τέτοιες παραχωρήσεις σε ιδιώτες, δεδομένου ότι η ολομέλεια του Αρείου Πάγου με την 18/2011 απόφαση της έκρινε ότι είναι εφικτή παραχώρηση κοινόχρηστης παραλίας για εμπορική εκμετάλλευση σε ιδιώτη. Πάντως αυτό δεν σημαίνει ότι το ζήτημα της δυνατότητας παραχώρησης αιγιαλών έχει κλείσει αφού υπάρχουν αρκετές πτυχές του ζητήματος που δεν έχουν ακόμη κριθεί δικαστικώς.
Τελειώνοντας αυτό το άρθρο ο αναγνώστης θα πρέπει να αναρωτηθεί ένα πράγμα: Γιατί είχε αμελήσει το κράτος να αξιοποιήσει τέτοιες περιουσίες προς όφελος του; Έπρεπε οι δανειστές να βάλουν το μαχαίρι στο λαιμό για να θυμηθεί αυτή την περιουσία; Ποια είναι τα διαφυγόντα κέρδη από την αδράνεια των διαχειριστών;
Είναι προφανές ότι αν το ελληνικό δημόσιο ήταν όντως ελληνικό θα είχε φροντίσει να εκμεταλλευθεί το ίδιο τα περιουσιακά στοιχεία του, με αποτέλεσμα να μείωνε αισθητά την ανάγκη δανεισμού λόγω της χρηματοδότησης που θα προέκυπτε από την εκμετάλλευση αυτή.
των Αριστοτέλη Κατράνη & Χρήστου Κλειώση, εφημερίδα "Το Χωνί", 29/4/2012