Η Αριστερά δεν είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει τη σύνθετη ανάλυση, που ενδεχομένως να την οδηγήσει και σε ενωτική σύμπραξη στις προσεχείς εκλογές. Οι πολλοί λόγοι και αιτίες της μοναχικής πορείας του καθενός είναι βαθιές
Όπως αναλύαμε σε παλαιότερο βιβλίο μας («Η κρίση της πολιτικής στην Ελλάδα (1985-1989)», Εκδ. Αφοι Τολίδη, 1989), αλλά και υποστηρίξαμε πρόσφατα (βλ. «ΠΑΣΟΚ: Από την 3η του Σεπτέμβρη στο Μνημόνιο», Εκδ. Οργαν. ΛιΒάνη, 2011), το πατερναλιστικό σύστημα, παρότι αποδυναμώνεται, ακόμη επιβιώνει.
Τα κόμματα εξουσίας, ως υπόσταση του «καρτέλ-πάρτι», είναι σύνθετα μορφώματα και δεν μπορούν να ερμηνευθούν μόνο με όρους ταξικής και κοινωνικής αντιστοίχησης. Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι το κοινωνικό ρήγμα, ως αυτόθροη απόρροια της αλλαγής ή του κλονισμού των παραγωγικών δομών, θα συνεπιφέρει και την κατάρρευση του πολιτικού εποικοδομήματος.
Η παράδοση, η εξάρτηση, η πολιτική ταυτότητα, ο τρόπος αναγνώρισης του «άλλου» στον ελληνικό μικρόκοσμο, η φιλική ή συγγενική σχέση προς το πλεονάζον πολιτικό προσωπικό και ο ακόμη ζωντανός διαμεσολαβητικός του ρόλος προς τις κρατικές δομές ή τα συγκρουόμενα συμφέροντα, η οικογενειακή -τρόπον τινά- έκφραση του πολιτικού φρονήματος και οι τοπικές εμμονές και ιδιαιτερότητες, ο ανορθολογικός εν πάση περιπτώσει τρόπος με τον οποίο προσλαμβάνεται το πολιτικό μήνυμα (όπου πρωταγωνιστούν τα παραμορφωτικά κάτοπτρα των σχολιαστών των ΜΜΕ που δίνουν συγκεκριμένη και επιμέρους μορφή στα γεγονότα) συνδιαμορφώνουν τελικά την πολιτική θέση του καθενός.
Υπ' αυτήν την πολυπρισματική θέαση πρέπει να εκτιμώνται τα πολιτικά φαινόμενα. Αυτό εξάγεται και από το, διογκωμένο ασφαλώς, αποτέλεσμα της ψηφοφορίας του νέου Προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Ο σκοπός ήταν να λειτουργήσει ως μηχανισμός επαλήθευσης της ύπαρξης του.
Η Αριστερά, πάντως, δεν είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει αυτή τη σύνθετη ανάλυση, που ενδεχομένως να την οδηγήσει και σε ενωτική σύμπραξη στις προσεχείς εκλογές. Οι πολλοί λόγοι και αιτίες της μοναχικής πορείας του καθενός είναι βαθιές. Αλλά οι παραπάνω πτυχές της ταυτότητας του πολιτικού Προσώπου δρουν αυτόνομα.
Υπό μίαν έννοια τα πράγματα εξελίσσονται φυσιολογικά. Η τραγικότητα της αδυναμίας ανταπόκρισης στη συγκυρία μετριάζεται από την επικείμενη εναπόθεση στο λαό να κρίνει τη συμπεριφορά του καθενός. Οι πολίτες, έστω και υπ' αυτό το καθεστώς της ανάγκης και της καταιγιστικής μνημονιακής δημοσιολογίας, έχουν απτά δείγματα της κοινωνικής και οικονομικής επιδείνωσης και επομένως μπορούν να αποδώσουν στον καθένα τα οφειλόμενα. Από τη στάση των πολιτών στο σημερινό πρόβλημα, από τη συμπεριφορά τους έναντι του πολιτικού συστήματος της κρίσης πρωτίστως, θα φανεί αν επιθυμούν τη λύση ή τη μη λύση.
Εμείς υποστηρίζουμε ότι, εφόσον εξακολουθεί να λειτουργεί η νοοτροπία του πολιτικού πατερναλισμού προς πάσα κατεύθυνση, η αποστασιοποίηση και ο απεγκλωβισμός των πολιτών από τα κόμματα-υπεύθυνους για την κρίση θα αποκτήσει χαρακτήρα διαρκή και μόνιμο μόνον εάν η Αριστερά τους προσφέρει μια πειστική λύση διεξόδου, που θα υλοποιηθεί από νέα πρόσωπα. Αυτό πρωτίστως σημαίνει ότι τις πολλές και δημιουργικές απόψεις, που συγκροτούν την εναλλακτική λύση, πρέπει να τις προβάλλει ένα ενωτικό και συνεκτικό πολιτικό υποκείμενο, που θα «περάσει» τον Λαό στην απέναντι όχθη. Αν αυτό δεν συμβεί, ο λαβωμένος παραδοσιακός πολιτικός πατερναλισμός θα σταθεί στα πόδια του και το αντικοινωνικό και αντεθνικό Μνημόνιο θα επιβιώσει. Πολύ περισσότερο που και από την παραδοσιακή Αριστερά ξεπήδησαν σχήματα που αναγνωρίζουν τη νομιμότητα των δεσμεύσεων του Μνημονίου!
Σε κάθε περίπτωση πάντως και από οποιαδήποτε θέση για την Ευρώπη, το ευρώ, το χρέος, τη Δανειακή Σύμβαση, το Σύνταγμα, τον εργασιακό πολιτισμό, τον πλούτο της χώρας, το ανθρώπινο δυναμικό κ.λπ., όλοι κατανοούμε ότι το μόνο που φοβάται η ΕΕ είναι η αντιμνημονιακή έκφραση του λαού, που θα δώσει τη δυνατότητα στους πολιτικούς του εκπροσώπους, αλλά και στους άλλους λαούς του Ευρωπαϊκού Νότου, μιας νέας δυναμικής αναδιαπραγμάτευσης του συμβολαίου των δανειστών χωρίς ταμπού και προκαταλήψεις, μέχρι και ρήξης, ώστε να καταργηθεί αυτό το σύστημα αποικιοποίησης των λαών.
Αν, παρόλα αυτά, οι Έλληνες παραμείνουν στην όχθη του Μνημονίου, τότε η σύνθετη χρονική στιγμή του ριζικού κλονισμού του συστήματος και της αναδιάταξης των κοινωνικών ισορροπιών θα έχει χαθεί. Τώρα είναι η στιγμή της ενότητας και των ιστορικών αποφάσεων.
του Αλέξη Π. Μητρόπουλου,
Όπως αναλύαμε σε παλαιότερο βιβλίο μας («Η κρίση της πολιτικής στην Ελλάδα (1985-1989)», Εκδ. Αφοι Τολίδη, 1989), αλλά και υποστηρίξαμε πρόσφατα (βλ. «ΠΑΣΟΚ: Από την 3η του Σεπτέμβρη στο Μνημόνιο», Εκδ. Οργαν. ΛιΒάνη, 2011), το πατερναλιστικό σύστημα, παρότι αποδυναμώνεται, ακόμη επιβιώνει.
Τα κόμματα εξουσίας, ως υπόσταση του «καρτέλ-πάρτι», είναι σύνθετα μορφώματα και δεν μπορούν να ερμηνευθούν μόνο με όρους ταξικής και κοινωνικής αντιστοίχησης. Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι το κοινωνικό ρήγμα, ως αυτόθροη απόρροια της αλλαγής ή του κλονισμού των παραγωγικών δομών, θα συνεπιφέρει και την κατάρρευση του πολιτικού εποικοδομήματος.
Η παράδοση, η εξάρτηση, η πολιτική ταυτότητα, ο τρόπος αναγνώρισης του «άλλου» στον ελληνικό μικρόκοσμο, η φιλική ή συγγενική σχέση προς το πλεονάζον πολιτικό προσωπικό και ο ακόμη ζωντανός διαμεσολαβητικός του ρόλος προς τις κρατικές δομές ή τα συγκρουόμενα συμφέροντα, η οικογενειακή -τρόπον τινά- έκφραση του πολιτικού φρονήματος και οι τοπικές εμμονές και ιδιαιτερότητες, ο ανορθολογικός εν πάση περιπτώσει τρόπος με τον οποίο προσλαμβάνεται το πολιτικό μήνυμα (όπου πρωταγωνιστούν τα παραμορφωτικά κάτοπτρα των σχολιαστών των ΜΜΕ που δίνουν συγκεκριμένη και επιμέρους μορφή στα γεγονότα) συνδιαμορφώνουν τελικά την πολιτική θέση του καθενός.
Υπ' αυτήν την πολυπρισματική θέαση πρέπει να εκτιμώνται τα πολιτικά φαινόμενα. Αυτό εξάγεται και από το, διογκωμένο ασφαλώς, αποτέλεσμα της ψηφοφορίας του νέου Προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Ο σκοπός ήταν να λειτουργήσει ως μηχανισμός επαλήθευσης της ύπαρξης του.
Η Αριστερά, πάντως, δεν είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει αυτή τη σύνθετη ανάλυση, που ενδεχομένως να την οδηγήσει και σε ενωτική σύμπραξη στις προσεχείς εκλογές. Οι πολλοί λόγοι και αιτίες της μοναχικής πορείας του καθενός είναι βαθιές. Αλλά οι παραπάνω πτυχές της ταυτότητας του πολιτικού Προσώπου δρουν αυτόνομα.
Υπό μίαν έννοια τα πράγματα εξελίσσονται φυσιολογικά. Η τραγικότητα της αδυναμίας ανταπόκρισης στη συγκυρία μετριάζεται από την επικείμενη εναπόθεση στο λαό να κρίνει τη συμπεριφορά του καθενός. Οι πολίτες, έστω και υπ' αυτό το καθεστώς της ανάγκης και της καταιγιστικής μνημονιακής δημοσιολογίας, έχουν απτά δείγματα της κοινωνικής και οικονομικής επιδείνωσης και επομένως μπορούν να αποδώσουν στον καθένα τα οφειλόμενα. Από τη στάση των πολιτών στο σημερινό πρόβλημα, από τη συμπεριφορά τους έναντι του πολιτικού συστήματος της κρίσης πρωτίστως, θα φανεί αν επιθυμούν τη λύση ή τη μη λύση.
Εμείς υποστηρίζουμε ότι, εφόσον εξακολουθεί να λειτουργεί η νοοτροπία του πολιτικού πατερναλισμού προς πάσα κατεύθυνση, η αποστασιοποίηση και ο απεγκλωβισμός των πολιτών από τα κόμματα-υπεύθυνους για την κρίση θα αποκτήσει χαρακτήρα διαρκή και μόνιμο μόνον εάν η Αριστερά τους προσφέρει μια πειστική λύση διεξόδου, που θα υλοποιηθεί από νέα πρόσωπα. Αυτό πρωτίστως σημαίνει ότι τις πολλές και δημιουργικές απόψεις, που συγκροτούν την εναλλακτική λύση, πρέπει να τις προβάλλει ένα ενωτικό και συνεκτικό πολιτικό υποκείμενο, που θα «περάσει» τον Λαό στην απέναντι όχθη. Αν αυτό δεν συμβεί, ο λαβωμένος παραδοσιακός πολιτικός πατερναλισμός θα σταθεί στα πόδια του και το αντικοινωνικό και αντεθνικό Μνημόνιο θα επιβιώσει. Πολύ περισσότερο που και από την παραδοσιακή Αριστερά ξεπήδησαν σχήματα που αναγνωρίζουν τη νομιμότητα των δεσμεύσεων του Μνημονίου!
Σε κάθε περίπτωση πάντως και από οποιαδήποτε θέση για την Ευρώπη, το ευρώ, το χρέος, τη Δανειακή Σύμβαση, το Σύνταγμα, τον εργασιακό πολιτισμό, τον πλούτο της χώρας, το ανθρώπινο δυναμικό κ.λπ., όλοι κατανοούμε ότι το μόνο που φοβάται η ΕΕ είναι η αντιμνημονιακή έκφραση του λαού, που θα δώσει τη δυνατότητα στους πολιτικούς του εκπροσώπους, αλλά και στους άλλους λαούς του Ευρωπαϊκού Νότου, μιας νέας δυναμικής αναδιαπραγμάτευσης του συμβολαίου των δανειστών χωρίς ταμπού και προκαταλήψεις, μέχρι και ρήξης, ώστε να καταργηθεί αυτό το σύστημα αποικιοποίησης των λαών.
Αν, παρόλα αυτά, οι Έλληνες παραμείνουν στην όχθη του Μνημονίου, τότε η σύνθετη χρονική στιγμή του ριζικού κλονισμού του συστήματος και της αναδιάταξης των κοινωνικών ισορροπιών θα έχει χαθεί. Τώρα είναι η στιγμή της ενότητας και των ιστορικών αποφάσεων.
του Αλέξη Π. Μητρόπουλου,
πανεπιστημιακού και Προέδρου της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους (ΕΝΥΠΕΚΚ, http://www.enypekk.gr/).
Περιοδικό "Πολιτικά Θέματα", τεύχος 41, 5-4-2012